นอนกัดฟัน อันตรายกว่าที่คิด! สาเหตุ อาการ วิธีรักษา

นอนกัดฟัน (Bruxism) พบได้ประมาณ 8-13% ของประชากรทั่วไป แต่ผู้ป่วยจำนวนมากไม่รู้ตัวว่ากัดฟันขณะหลับ จนกว่าจะเริ่มมีอาการฟันสึก ปวดขากรรไกร หรือฟันแตก ซึ่งตอนนั้นอาจสายเกินไปแล้ว บทความนี้สรุปทุกเรื่องที่ต้องรู้เกี่ยวกับการนอนกัดฟัน ตั้งแต่สาเหตุ อาการ อันตราย ไปจนถึงวิธีรักษาครับ

อาการที่บ่งบอกว่าคุณอาจนอนกัดฟัน

• ตื่นมา ปวดขากรรไกร หรือกล้ามเนื้อหน้าตึง
• ปวดหัว บริเวณขมับทุกเช้า
• ฟัน สึก แบน บิ่น โดยไม่ทราบสาเหตุ
• คนนอนด้วย ได้ยินเสียงกัดฟัน
• ฟัน เสียวมากขึ้นเรื่อยๆ
• แก้มด้านในมี รอยกัด
• มี เสียงคลิก ที่ข้อต่อขากรรไกร อ้าปากลำบาก

สาเหตุของการนอนกัดฟัน

• ความเครียดและวิตกกังวล — สาเหตุหลักที่พบบ่อยที่สุด
• การสบฟันผิดปกติ (Malocclusion) — ฟันบนล่างไม่สบกันพอดี
• Sleep Apnea — ภาวะหยุดหายใจขณะหลับ สัมพันธ์กับ Bruxism
• ยาบางชนิด — ยาแก้ซึมเศร้า SSRI บางตัว
• คาเฟอีนและแอลกอฮอล์ — กระตุ้นกิจกรรมกล้ามเนื้อขณะหลับ
• พันธุกรรม — มีแนวโน้มถ่ายทอดในครอบครัว

อันตรายของการนอนกัดฟัน — รุนแรงกว่าที่คิด

• ฟันสึก ฟันแตก — แรงกัดขณะหลับมากกว่าปกติ 6-10 เท่า ทำลายเคลือบฟันจนเผยเนื้อฟัน
• อาการปวดข้อต่อขากรรไกร (TMD) — ปวดเรื้อรัง อ้าปากไม่ได้ มีเสียงคลิก
• เสียค่ารักษาสูง — ฟันที่สึกหรือแตกต้องครอบฟันใหม่ ราคาซี่ละหลายพัน
• ปวดหัว ปวดหู เรื้อรัง — จากกล้ามเนื้อเกร็งตลอดคืน
• กระทบคุณภาพการนอน — ทั้งตัวเองและคนนอนด้วย

วิธีรักษา — เฝือกสบฟัน (Night Guard)

วิธีที่มีประสิทธิภาพที่สุดคือ เฝือกสบฟัน (Night Guard / Occlusal Splint) ใส่ขณะนอนหลับ เฝือกจะรับแรงกัดแทนฟัน ป้องกันฟันสึก ลดอาการปวดขากรรไกร ทำเฉพาะบุคคลจากพิมพ์ปากจริง

Night Guard มีกี่แบบ?

• แบบนิ่ม (Soft) — ใส่สบาย เหมาะเคสเบา แต่สึกเร็ว
• แบบแข็ง (Hard Acrylic) — ทนทาน เหมาะเคสกัดแรง นิยมที่สุด
• แบบสองชั้น (Dual Laminate) — นอกแข็ง ในนิ่ม รวมข้อดีทั้งสอง

วิธีลดอาการเบื้องต้นด้วยตัวเอง

• ลดความเครียด — ฝึกหายใจ ทำสมาธิ ออกกำลังกาย
• หลีกเลี่ยงคาเฟอีนและแอลกอฮอล์ 4-6 ชม. ก่อนนอน
• ประคบอุ่นบริเวณขากรรไกร 10-15 นาทีก่อนนอน
• ไม่เคี้ยวหมากฝรั่ง ไม่กัดปากกา
• ฝึกให้ฟันบนล่างไม่สัมผัสกันขณะตื่น (ปากปิด ฟันห่าง)

คำถามที่พบบ่อย